“Mình không hiểu vì sao ngày nào cũng phải nhắc con học bài. Có hôm vừa nói xong, con lại cầm điện thoại. Có hôm mẹ nổi nóng, con khóc, cả nhà đều mệt mỏi. Điều khiến mình buồn nhất không phải là con học chưa giỏi, mà là con chẳng bao giờ tự giác.”
Có lẽ rất nhiều bố mẹ cũng từng trải qua cảm giác ấy.
Điều đáng nói là, phần lớn bố mẹ đều nghĩ nguyên nhân nằm ở con: con lười, con ham chơi hay con thiếu ý thức.
Nhưng theo kinh nghiệm đồng hành cùng hàng chục nghìn gia đình tại BMyC, vấn đề nhiều khi không nằm ở đứa trẻ, mà nằm ở cách người lớn đang giúp con học.
1. Vì sao trẻ không tự giác học bài?
Nhiều bố mẹ cho rằng con lười, ham chơi hoặc thiếu ý thức. Nhưng theo phương pháp giáo dục của BMyC, phần lớn trẻ không tự giác học vì chưa xây dựng được động lực bên trong, thay vào đó chỉ học vì bị nhắc nhở hoặc ép buộc. Khi việc học luôn gắn với những câu nói như:
❌ “Con học ngay đi!”
❌ “Nếu không học thì không được xem tivi.”
❌ “Sao con không bằng bạn?”
Dần dần, trẻ sẽ coi việc học là một “nhiệm vụ phải làm”, thay vì một hoạt động mang lại niềm vui và sự khám phá. Điều này khiến nhiều gia đình rơi vào vòng lặp:
- Bố mẹ nhắc.
- Con miễn cưỡng học.
- Hai bên căng thẳng.
- Ngày hôm sau lại tiếp tục như cũ.
Theo kinh nghiệm đồng hành cùng hàng chục nghìn gia đình tại BMyC, khi bố mẹ thay đổi cách dẫn dắt, rất nhiều em nhỏ đã dần hình thành thói quen tự mở sách, tự đọc và chủ động luyện tập mỗi ngày mà không cần ép buộc.
2. Tự giác không đến từ kỷ luật cứng nhắc mà đến từ thói quen
Nhiều bố mẹ nghĩ rằng muốn con tự giác học thì phải nhắc nhiều hơn, quản chặt hơn hoặc thậm chí đưa ra hình phạt. Thế nhưng, những cách đó chỉ khiến con học vì sợ hoặc để đối phó. Khi không còn bố mẹ ở bên, trẻ rất dễ quay lại với những điều mình yêu thích và quên mất việc học.
Thực tế, sự tự giác không phải là điều trẻ sinh ra đã có mà được hình thành từ những thói quen nhỏ mỗi ngày. Cũng giống như việc đánh răng hay cất đồ chơi sau khi chơi, ban đầu trẻ cần được hướng dẫn và đồng hành. Khi việc học được lặp lại trong một môi trường tích cực, nó sẽ dần trở thành một phần tự nhiên trong cuộc sống của con.
Đó cũng là lý do BMyC luôn khuyến khích các gia đình học ít nhưng đều đặn. Chỉ khoảng 30 phút mỗi ngày, vào một khung giờ quen thuộc, sẽ hiệu quả hơn nhiều so với những buổi học kéo dài rồi bỏ dở. Khi trẻ cảm nhận được niềm vui và sự tiến bộ của bản thân, con sẽ chủ động học vì muốn học, chứ không phải vì bị nhắc nhở.
Anh Lê Quang Huy – Nhà sáng lập BMyC – từng chia sẻ:
“Điều quan trọng không phải là hôm nay con học được bao nhiêu, mà là ngày mai con có tiếp tục muốn học hay không.”
Đó cũng là triết lý mà BMyC theo đuổi trong suốt nhiều năm đồng hành cùng hàng chục nghìn gia đình: xây dựng thói quen học tập và năng lực tự học, thay vì tạo áp lực bằng điểm số.
Một minh chứng rõ nét cho điều đó là câu chuyện của chị Hà Hằng, phụ huynh đồng hành cùng con tại BMyC. Sau khi quyết định cho con rời trung tâm tiếng Anh để bắt đầu hành trình học tại BMyC, điều khiến chị bất ngờ nhất không chỉ là sự tiến bộ về khả năng tiếng Anh, mà còn là thói quen tự học mà con dần hình thành.
Chị Hà Hằng chia sẻ:
“Sau gần 3 tháng đồng hành cùng con, nói là đồng hành nhưng thực ra mẹ chỉ đứng ngoài quan sát vì con rất chăm chỉ và tự giác. Thậm chí khi về quê thăm ông bà hơn một tháng, không có mẹ ở bên, con vẫn đều đặn hoàn thành bài học và nộp bài mỗi ngày. Đó là điều khiến mình hạnh phúc nhất.”
Nhờ duy trì việc học đều đặn, con không chỉ hoàn thành Speed 1, mà còn tiến bộ rõ rệt về khả năng đọc và vốn từ vựng. Điều đó cũng giúp cả gia đình thêm tin tưởng vào lựa chọn đồng hành cùng BMyC.
Chị Nguyễn Thị Kiều, phụ huynh bé An Nhiên (2015), cũng từng xúc động chia sẻ sau khi con hoàn thành Speed 1:
“Ngày đầu con bắt đầu từ những chữ cái A, B, C. Điều mình hạnh phúc nhất không phải là con học đến đâu, mà là hai mẹ con chưa bao giờ áp lực về kết quả. Dù có hôm con chưa hoàn thành bài học, mẹ con vẫn vui vẻ đồng hành cùng nhau. Đổi lại, con ngày càng yêu thích tiếng Anh, tự đọc được những câu chuyện ngắn, thậm chí còn sửa phát âm cho mẹ. Với mình, như vậy đã là thành công vượt ngoài mong đợi.”
Câu chuyện của chị Kiều và Hà Hằng là minh chứng cho điều BMyC luôn tin tưởng: khi bố mẹ bớt áp lực về thành tích và kiên trì xây dựng thói quen học tập mỗi ngày, trẻ sẽ dần hình thành động lực từ bên trong và sự tự giác cũng lớn lên theo từng ngày.
Có lẽ, điều khiến bố mẹ hạnh phúc nhất không phải là một điểm 10 hay một tấm giấy khen, mà là khoảnh khắc con mỉm cười nói: “Mẹ ơi, đến giờ con học rồi!”. Khi ấy, con không còn học vì những lời nhắc nhở, mà đã biết học vì chính mình. Và đó cũng chính là món quà lớn nhất mà BMyC mong muốn đồng hành cùng các gia đình xây dựng: một đứa trẻ yêu việc học, biết tự học và sẵn sàng học hỏi suốt đời
3. Điều gì thực sự tạo nên một đứa trẻ biết tự giác học tập?
Nhiều bố mẹ nghĩ rằng trẻ tự giác là vì con ngoan, có ý thức hoặc được rèn kỷ luật từ nhỏ. Thế nhưng, sau nhiều năm đồng hành cùng hàng chục nghìn gia đình, BMyC nhận thấy rằng không có đứa trẻ nào tự nhiên biết tự giác học tập. Điều làm nên sự khác biệt không nằm ở tính cách của con, mà ở cách bố mẹ nuôi dưỡng thói quen và động lực học tập mỗi ngày.
Khi trẻ được học trong một môi trường tích cực, được ghi nhận những nỗ lực và cảm nhận niềm vui từ việc học, sự tự giác sẽ dần được hình thành một cách tự nhiên. Đó cũng là nền tảng giúp trẻ duy trì việc học lâu dài mà không cần bố mẹ phải liên tục nhắc nhở.
3.1. Động lực từ bên trong là “chìa khóa” của sự tự giác
Một đứa trẻ chỉ học vì sợ bị mắng hoặc để được thưởng sẽ rất khó duy trì việc học khi không còn sự giám sát của người lớn. Ngược lại, khi con cảm thấy việc học mang lại niềm vui, giúp mình khám phá được nhiều điều mới và mỗi ngày đều tiến bộ hơn một chút, trẻ sẽ chủ động học vì chính bản thân mình.
Đó cũng là lý do BMyC luôn hướng tới việc khơi dậy động lực nội tại, thay vì tạo áp lực bằng điểm số hay thành tích. Khi con yêu thích việc học, sự tự giác sẽ đến như một kết quả tự nhiên.
Điều này cũng được minh chứng qua hành trình của chị Tạ Thùy Liên và con gái Thảo Vy. Khi bắt đầu học tại BMyC, Thảo Vy mới chỉ 2,5 tuổi. Sau một năm kiên trì đồng hành, điều khiến chị Liên hạnh phúc không chỉ là việc con hoàn thành Prekids và Gift 1, mà còn là tình yêu với tiếng Anh được nuôi dưỡng mỗi ngày.
Chị Liên chia sẻ:
“Thảo Vy giờ có thể nói những câu tiếng Anh đơn giản trong cuộc sống hằng ngày, hát các bài hát tiếng Anh, yêu thích lồng tiếng và diễn kịch bằng tiếng Anh. Điều mình nhận được không chỉ là sự tiến bộ của con, mà còn là khoảng thời gian hai mẹ con gắn kết hơn, cùng học trong một môi trường tích cực.”
Có lẽ, khi một đứa trẻ mong chờ đến giờ học, hào hứng sử dụng tiếng Anh trong cuộc sống và xem việc học như một niềm vui, đó cũng là lúc động lực học tập đã được hình thành từ bên trong. Và chính động lực ấy sẽ giúp con chủ động học hỏi mỗi ngày mà không cần sự thúc ép của người lớn.
3.2. Thói quen quan trọng hơn cảm hứng nhất thời
Không phải ngày nào trẻ cũng có hứng thú học tập. Ngay cả người lớn cũng có những lúc mệt mỏi hay thiếu động lực. Vì vậy, điều giúp trẻ duy trì việc học không phải là cảm hứng, mà là một thói quen được lặp lại đều đặn.
Theo phương pháp của BMyC, chỉ cần khoảng 30 phút học tập chất lượng mỗi ngày, vào một khung giờ quen thuộc, trẻ sẽ dần coi việc học là một phần trong sinh hoạt hằng ngày. Chính sự đều đặn ấy sẽ giúp con hình thành năng lực tự học và chủ động hơn theo thời gian.
3.3. Sự đồng hành của bố mẹ quyết định thái độ học tập của con
Trẻ nhỏ học không chỉ từ những bài học, mà còn từ cảm xúc của bố mẹ trong suốt quá trình đồng hành.
Nếu mỗi giờ học đều gắn với sự căng thẳng, quát mắng hay so sánh, trẻ sẽ dần coi việc học là áp lực. Ngược lại, khi được lắng nghe, động viên và ghi nhận những nỗ lực dù rất nhỏ, con sẽ cảm thấy việc học là một trải nghiệm tích cực.
Đó cũng là điều BMyC luôn mong muốn lan tỏa đến các gia đình: đồng hành cùng con bằng sự kiên nhẫn và yêu thương sẽ hiệu quả hơn rất nhiều so với việc thúc ép hay kiểm soát. Bởi khi trẻ cảm thấy an toàn và được tin tưởng, con sẽ tự tin hơn, chủ động hơn và sẵn sàng học hỏi mỗi ngày.
Chị Quỳnh Trang, một phụ huynh đồng hành cùng con tại BMyC, cũng từng trải qua khoảng thời gian con tạm dừng học và dần đánh mất thói quen nghe, học tiếng Anh mỗi ngày. Khi quyết định quay trở lại, chị nhận ra rằng điều cần thay đổi đầu tiên không phải là con, mà chính là người mẹ.
Chị chia sẻ:
“Con làm được hay không, con hào hứng hay không, con có duy trì được thói quen tốt hay không thì người đồng hành với con là mẹ đóng vai trò rất quan trọng.”
Thay vì trách con vì đã quên bài hay mất hứng thú, chị kiên nhẫn động viên, từng bước giúp con quay lại với việc học. Đồng thời, chị cũng tự nhắc mình phải kỷ luật bản thân hơn, xây dựng kế hoạch rõ ràng mỗi ngày để có thể đồng hành cùng con lâu dài.
Câu chuyện của chị Quỳnh Trang cho thấy một điều rất ý nghĩa: trẻ không cần một người luôn thúc ép mình học, mà cần một người đồng hành đủ kiên trì để cùng con xây dựng lại những thói quen tốt. Khi bố mẹ thay đổi cách đồng hành, con cũng sẽ dần thay đổi thái độ với việc học và hình thành tính tự giác một cách bền vững.
4. Hành trình giúp con tự giác học bắt đầu từ những thay đổi nhỏ của bố mẹ
Không có một phương pháp nào có thể giúp trẻ trở nên tự giác chỉ sau vài ngày. Sự thay đổi ấy là kết quả của những điều rất giản dị được lặp lại mỗi ngày trong gia đình. Theo BMyC, bố mẹ không cần làm quá nhiều, chỉ cần kiên trì thay đổi cách đồng hành, từng bước giúp con xây dựng thói quen và tình yêu với việc học.
Dưới đây là những điều bố mẹ có thể bắt đầu ngay hôm nay.
4.1. Đừng biến việc học thành một “mệnh lệnh”
Những câu nói như “Ngồi vào học ngay!” hay “Học xong mới được chơi!” có thể khiến trẻ làm theo trong chốc lát, nhưng rất khó tạo nên động lực lâu dài.
Thay vào đó, hãy biến giờ học thành khoảng thời gian kết nối giữa bố mẹ và con. Một lời rủ nhẹ nhàng như: “Mình cùng đọc một câu chuyện nhé!” sẽ giúp trẻ cảm thấy việc học gần gũi và thoải mái hơn.
4.2. Tạo cho con một không gian học tập tích cực
Một góc học tập gọn gàng, yên tĩnh cùng bầu không khí vui vẻ sẽ giúp trẻ tập trung hơn rất nhiều.
Quan trọng hơn cả không phải là chiếc bàn đẹp hay nhiều học liệu, mà là cảm giác an toàn khi con được học mà không lo bị chê trách mỗi khi mắc lỗi. Khi trẻ không còn sợ sai, con sẽ mạnh dạn khám phá và chủ động học hỏi nhiều hơn.
4.3. Duy trì nhịp học đều đặn mỗi ngày
Theo BMyC, học ít nhưng đều còn hiệu quả hơn học nhiều nhưng ngắt quãng. Chỉ cần khoảng 30 phút học tập chất lượng mỗi ngày cũng đủ để trẻ duy trì thói quen và ghi nhớ kiến thức. Khi việc học trở thành một phần quen thuộc trong lịch sinh hoạt, con sẽ không còn cảm thấy mình đang bị ép học.
4.4. Ghi nhận sự cố gắng thay vì chỉ nhìn vào kết quả
Một lời khen đúng lúc có thể tạo ra động lực rất lớn cho trẻ. Thay vì chỉ vui khi con đạt điểm cao, hãy ghi nhận cả những nỗ lực nhỏ như hôm nay con đọc trôi chảy hơn, kiên trì hơn hay chủ động mở sách trước giờ học. Khi được bố mẹ nhìn thấy sự cố gắng của mình, trẻ sẽ thêm tự tin và muốn tiếp tục cố gắng vào ngày hôm sau.
Anh Lê Quang Huy – Nhà sáng lập BMyC – từng chia sẻ:
“Mục tiêu của giáo dục không phải là để bố mẹ nhắc con học mỗi ngày, mà là giúp con hình thành khả năng tự học suốt đời.”
4.5. Kiên nhẫn để con lớn lên cùng những thói quen tốt
Tính tự giác không được hình thành sau một vài buổi học, mà là kết quả của hàng trăm lần được bố mẹ đồng hành, động viên và tin tưởng.
Có thể hôm nay con vẫn cần nhắc nhở, nhưng nếu bố mẹ kiên trì duy trì môi trường học tập tích cực và những thói quen nhỏ mỗi ngày, sẽ đến lúc con chủ động cầm sách và mỉm cười nói: “Mẹ ơi, đến giờ con học rồi!”
Câu chuyện của chị Trần Ngần, phụ huynh đồng hành cùng con tại BMyC, cũng là minh chứng cho sức mạnh của sự kiên trì. Chị từng chia sẻ:
“Tạo thói quen đã quan trọng, duy trì thói quen lại càng quan trọng hơn. Đó là điều mình luôn nghiêm khắc với bản thân để hỗ trợ con.”
Trong hành trình luyện kể chuyện tiếng Anh, có những ngày con cảm thấy chán vì phải lặp lại một việc nhiều lần. Thay vì để con bỏ cuộc, chị Ngần luôn tìm cách khích lệ con bằng những phần thưởng nhỏ, cùng ngồi bên động viên, gợi ý khi con quên và linh hoạt cho con kể lại những bài đã học để lấy lại sự tự tin.
Chị tâm sự:
“Việc học task cũng vậy, dù ít hay nhiều mình vẫn cố gắng duy trì mỗi ngày. Mình tin rằng khi đã có thói quen, mọi việc sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn. Vì thế, mình luôn nhắc bản thân phải kiên trì trước, bởi trẻ con vốn ham chơi hơn người lớn.”
Chính sự bền bỉ của người mẹ đã giúp con từng bước lấy lại hứng thú và chủ động hơn trong việc học. Đây cũng là điều BMyC luôn mong muốn gửi gắm đến các gia đình: đừng quá lo nếu hôm nay con chưa tự giác, bởi trước khi trẻ hình thành một thói quen tốt, chính bố mẹ cần là người kiên trì gieo những hạt mầm đầu tiên.
Đó cũng chính là mục tiêu mà BMyC luôn hướng tới: không chỉ giúp trẻ học tốt tiếng Anh, mà còn giúp các em xây dựng năng lực tự học, tính tự giác và tinh thần học tập suốt đời – những hành trang quý giá sẽ theo con trên con đường trưởng thành.
Nếu bạn cũng đang mong muốn giúp con hình thành thói quen tự giác và niềm yêu thích học tập, hãy tham gia cộng đồng BMyC để cùng hàng chục nghìn gia đình học hỏi những phương pháp giáo dục tích cực và đồng hành cùng con mỗi ngày. Bởi hành trình giúp con thay đổi luôn bắt đầu từ sự thay đổi của chính bố mẹ.
Đừng để con bạn bỏ lỡ cơ hội giỏi tiếng Anh từ sớm! Tham gia ngay Group Bố Mẹ Yêu Con để được tư vấn phương pháp học tiếng Anh online cho bé phù hợp và xây dựng lộ trình học hiệu quả, giúp con tự tin chinh phục tương lai!
Xem thêm:
- Cải thiện kỹ năng đọc hiểu cho trẻ: 8+ phương pháp giúp con hiểu sâu, nhớ lâu ngay tại nhà
- Phương pháp hiệu quả để quản lý trẻ khi sử dụng internet: Đồng hành thay vì kiểm soát
- Khám phá phương pháp giáo dục sớm tiếng Anh cho trẻ hiệu quả tại nhà cùng BMyC
